Boeken
De Lessen van mevrouw Lohmark (2012) Van Judith Schalansky
Thriller
152 pagina's
Aanpassing is alles, weet Inge Lohmark. Per slot van rekening onderwijst ze al meer dan dertig jaar het vak biologie. Ze staat erom bekend dat ze de leerlingen kort kan houden, en dat zonder woedeaanvallen of gesmijt met sleutelbossen. Daar is ze trots op. De teugels vieren kan namelijk altijd nog. En als er toch een keer onrust heerst, hoef je alleen maar met je vingernagels over het bord te krassen. Voor de leerlingen is het sowieso het beste hen elk moment te laten voelen dat ze aan haar overgeleverd zijn, in plaats van ze voor te spiegelen dat ze ook maar iets te zeggen hebben. Niemand heeft een keus. Je hebt de teeltkeus en dat was het dan. Als Inge gevoelens begint te ontwikkelen voor een leerlinge uit de negende klas, raakt haar ‘biologistische’ wereldbeeld aan het wankelen.
Uitgever: Uitgeverij SignatuurISBN: 978905672448
Toegevoegd door DizzieTeam
Stem hier:
2,67 / 3 stemmen
2,67 / 3 stemmen
Dizzie waardering:
3 / 5
Dizzie recensie
Volgens Die Welt ‘ons boek van het seizoen’, dat wekt verwachtingen!
Inge Lohmark onderwijst al meer dan dertig jaar het vak biologie aan het Charles Darwin College in een plaatsje in voormalig Oost-Duitsland. Ze is heel streng - zonder ooit haar geduld te verliezen - en spreekt haar leerlingen aan met ‘u’, zoals ze zelf ook wenst te worden aangesproken. Als ze vindt dat een klas te ver gaat, haalt ze simpelweg haar vingernagels over het schoolbord.
Erg dol is Lohmark trouwens niet op haar leerlingen; ze noemt ze in gedachten blindgangers, parasieten of bloedzuigers en wenst ze allerlei narigheid toe. Ze betreurt het zeer dat er geen cijfers meer worden gegeven voor orde, ijver, medewerking en gedrag.
Maar dan is daar die ene stille leerlinge die zo gepest wordt. Door haar krijgt Lohmark te maken met verwarrende gevoelens. Overtuigd van de misvatting dat het helpen van zwakken indruist tegen de evolutie, weet ze niet wat ze aan moet met haar gevoelens van empathie.
Het verhaal is één lange gedachtestroom van Lohmark, die regelmatig heel interessant is, maar even zo vaak verliest Judith Schalansky zich in opsommingen van natuurkundige en biologische feiten. Hierdoor wordt het vooral een lesboek, in plaats van een mooie roman.
Bijvoorbeeld: Het kruisingsschema van twee homozygote runderrassen. Dominant-recessieve overerving. Een bont gezelschap. Helemaal bovenaan ontmoette een zwart-wit gevlekte stier een roodbruine koe. Dat leverde zwarte kalveren op. Maar dan, een generatie verder, geschiedde het wonder, regulaire opsplitsing van de kenmerken: zestien, vier keer vier mogelijkheden. Allemaal bonte hybriden. […] zodra er een kruising plaatsvindt van twee homozygote individuen die in meer dan één kenmerk verschillen, komt het in de tweede dochtergeneratie tot een echte en duurzame nieuwe combinatie van erfelijke eigenschappen.
Je kunt best wat parallellen trekken tussen deze verhandelingen en de gedachten en gevoelens van mevrouw Lohmark. Vermoedelijk is dat ook wel de bedoeling. Maar erg voor de hand liggend zijn ze over het algemeen niet, je raakt gemakkelijk de weg kwijt als je op die manier de diepere lagen van deze roman probeert te doorgronden. Zijn die parallellen er wel? En zo ja, wat bedoelt Schalansky dan?
De lessen van mevrouw Lohmark is opgebouwd als een biologieboek, onderverdeeld in hoofdstukken met titels en subtitels als ‘Ecosystemen’ en ’Broedgemeenschap’. Het is zeer fraai en verzorgd uitgevoerd, gebonden met een leeslintje, gedrukt op mooi papier en rijkelijk voorzien van mooie illustraties in de vorm van pentekeningen, door Schalansky zelf gemaakt.
Al met al een aardig boek, maar het voldoet niet aan de verwachtingen die Die Welt wekt; je hoeft het geen voorrang te geven op de rest van de boeken die je nog wilt lezen.
Goed vertaald door Goverdien Hauth-Grubben.
Reacties
Nicxx,
1 / 5
Dit boek is niet aan mij besteed. Veel details, ik zat weer terug in de schoolbanken voor lessen biologie. Er gebeurt maar weinig. De laatste bladzijden overgeslagen, ik kwam er niet door heen. 
Meldendekentje,
3 / 5
De lessen van mevrouw Lohmark gaat over biologiedocente Inge Lohmark, een harde vrouw die weinig pedagogische kwaliteiten lijkt te bezitten. Inzicht in leerlingen heeft ze niet en ze doet er ook geen moeite voor om dit inzicht te verkrijgen. Voor haar zijn leerlingen niet meer dan een noodzakelijk kwaad, zonder deze leerlingen zou ze zonder werk zitten. Haar voornaamste bezigheid tijdens de les lijkt het om leerlingen bij de les te houden door hen onverwachte vragen te stellen en shockerende verhalen uit de natuur te vertellen. Over de leerlingen, pubers, denkt ze zoals ze alles bekijkt in het kader van haar vak biologie: “Elk vonkje energie dat deze lichamen ter beschikking stond, werd verbruikt door de martelende metamorfose, die in niets onderdeed voor de omslachtige ontpopping van een rups, toch kwam er maar in een heel enkel geval een vlinder uit.” Het is interessant om te lezen hoe de schrijfster haar hoofdpersoon veel zaken op deze manier laat bekijken en verwoorden. Aan de ene kant is het boek heel grappig maar aan de andere kant ook triest. De enige persoon die haar interesseert is de leerlinge Erika, en deze interesse begrijpt ze zelf niet helemaal. Het boek bevat mooie tekeningen, Judith Schalansky schrijft niet alleen, maar illustreert haar boeken ook zelf. Hoewel ik het moeilijk vond om sympathie voor de hoofdpersoon te krijgen, stond ik op een gegeven moment toch minder afwijzend tegenover haar. Het boek geeft namelijk soms een kijkje in haar positieve gedachten, die ze wel heeft maar niet toelaat. Toch ben ik blij nooit zo’n leerkracht gehad te hebben en ook niemand te kennen die op haar lijkt. 
Meldenminie2,
niet gestemd
Inge Lohmark geeft al meer dan dertig jaar biologieles op een middelbare school en is getrouwd met Wolfgang een struisvogelkweker en samen hebben ze een dochter die in Amerika woont.
Ze is behoorlijk trots op haar manier van lesgeven en staat erom bekend dat ze haar leerlingen kort kan houden zonder kwaad te worden.
Er is weleens onrust in de klas maar dan gaat Inge met haar nagels over het bord krassen en weten de leerlingen meteen dat ze stil moeten zijn en naar haar moeten luisteren.
Ze leeft helemaal in haar eigen wereld en voor de biologie waardoor ze vervreemd van haar man en dochter en ze niet in de gaten heeft wat er om haar heen gebeurd.
Op een gegeven moment krijgt Inge gevoelens voor een leerling en raakt ze even aan het wankelen in haar doen en laten.
Ook komt haar baan op de tocht te staan door een gebeurtenis wat een leerling is overkomen.
Eenmaal aan het lezen kon ik het boek moeilijk aan de kant leggen want vond het een heel boeiend verhaal waar veel humor in voorkomt.
Melden